Ալեք Մելքոնյան

Ի՞նչ գործոններ նպաստեցին Հայաստանը մեկ միասնական պետության մեջ համախմբելուն։

Ասորեստանի նվաճողական քաղաքականությունը նվաճողական գնալով ավելի սպառնելի էր դառնում։Դրա դեմ անհրաժեշտ էր պայքարել համատեղ ուժերով։Մի կողմից ընդհանուր թշնամուց վտանգ մյուս կողմից Հայկական լեռնաշխարհի բնակիչների ազգակցություն արդացրին ողջ Հայաստանը մեկ միասնական պետության մեջ համախմբելու գործընթաց

Պատմե՛ք Իշպունինի արքայի օրոք սկսված և Մենուայի օրոք շարունակված բարեփոխումների մասին։

Իշպուինին ստեղծեց արհեստավարժ բանակ, կառուցեց ամրոցներ, կատարեց կրոնական բարեփոխումներ՝ գլխավոր աստվածը դարձավ Խալդը, իսկ Մենուայի օրոք կառուցվեց 72կմ ջրանցք, որը հայտնի է Շամիրամի ջրանցք անունով։

Ներկայացրե՛ք Մենուա արքայի գերիշխանության սահմանները։

Մենուա արքան իր գերիշխանությունն է հաստատում Ուրմիա լճի ավազանից շատ հարավ և Եփրոտ գետից արևմուտք։Նա նաև վերահսկողություն է սահմանու Զագրասյան լեռներով դեպի արևելք և դեպի Փոքր Ասիա տանող գլխավոր ճանապարհների վրա։

1. Ո՞ր երևույթներն են կոչվում ֆիզիկական։ Բերե՛ք օրինակներ։

Ֆիզիկական երևութների ընթացքում նյութը, որից կազմված կամ պատրաստված է տվյալ մարմինը, չի փոխարկվում այլ նյութի։Սառույցի հալվելը, ջրի գոլորշացումը, ապակու կոտրվելը, կավճի կտորի մանրացումը, եղյամի առաջացում և այլն։

1. Որո՞նք են ֆիզիկական երևույթների տարատեսակները։

Ֆիզիկական երևութների տարատեսակներ են ձայնային, էլեկտրական, մագնիսական երևութները, արևի լուսավորելը, աստղերի առկայծումը և այլն։

1. Ո՞ր երևույթն են անվանում քիմիական ռեակցիա։

Քիմիական երևույթները անվանում են քիմիական ռեակցիաներ կամ քիմիական փոխազդեցություններ։

1. Թվարկե՛ք քիմիական ռեակցիաների բնորոշ մի քանի հատկանիշ:
   գույնի փոփոխություն
   համի փոփոխություն
   Հոտի հայտնվելը և անհետանալ
   Գազի անջատում և կլանում
   Ջերմություն անջատում և կլանում
   լույսի անջատում
   Նստվածքի առաջացում կամ անհետացումը
2. Բերե՛ք քիմիական ռեակցիայի օրինակներ։

1. Լուսասինթեզը համարվու՞մ է քիմիական ռեակցիա։

այո

1. Ո՞ր քիմիական ռեակցիաներն են անվանում քայքայման։

Քիմիական ռեակցիաների, որոնց ընթացքում որևէ բարդ նյութ քայքայվում է՝ առաջացնելով այլ նյութեր, որոնք կարող են լինել պարզ կամ բարդ։

1. Ո՞ր քիմիական ռեակցիաներն են անվանում միացման ։

Միացման ռեակիցաների ժամանակ երկու կամ ավելի նյութերի միացումից առաջանում է մեկ նոր նյութ։

Ի՞նչ է այրումը։Ի՞նչով է ուղեկցվում այն։

Այրումը քիմիական ռեակցիա է,որն ուղեկցվում է ջերմության և լույսի անջատումով։

Որո՞նք են այրման առաջացման պայմանները։

Որպեսզի այրումը տեղի ունենա հարկավոր է նյութը նախապես տաքացնել մինչև համապատասխան բռնկման ջերմաստիճան։

Հրդեհը հանգցնելու ի՞նչ միջոցներ գիտեք։

ջերմաստիճանի իջեցում և թթվածին մուտքի դադարեցում

Ի՞նչ է վառելանյութը։

Ո՞ր նյութերն են կոչվում օքսիդներ:

Օքսիդը երկու տարրերի ատոմներից բաղկացած բարդ նյութ է, որոնցից մեկը թթվածին է։

Ի՞նչ բաղադրություն ունեն աղերը:

Աղերը բարդ նյութեր են, որոնք կազմված են մետաղների ատոմներից և թթվային մնացորդներից։

Որո՞նք են թթվային անձրևների առաջացման պատճառները,և ի՞նչ հետևանքներ կարող են դրանք ունենալ:

Ավտոմեքենաների, ինքնաթիեների, հրթիռների շարժիչներում բենզինի և այլ նավթանյութերի թերայրման հետևանքով մթնոլորտ են արտանետվում մեծ քանակությամբ թունավոր գազեր, որոնք անձրևների հետ թափվում են երկրագնդի մակերևույթի վրա։ ԹԹու պարունակող անձրևները կոչվում են թթվային անձրև ։Դրանք շատ վնասակար են․ քայքայում են հողր, շինություններր, հուշարձաններր

Ինչու՞ չի կարելի այրել կենցաղային աղբը:

Քանի որ աղբի այրումից առաջանում են շատ թունավոր նյութեր այն չի կարելի այրել։

1. Ո՞ր ուժն է կոչվում առանձգականության ուժ:

:Մարմինը դեֆորմացնելիս առաջանում է ուժ, որը ստիպում է նրան վերականգնել իր սկզբնական ձևն ու չափերը: Այդ ուժն անվանում են առաձգականության ուժ:

1. Ե՞րբ են առաջանում մարմինների ձևափոխություն:

 Նրա մեջ առաջացած առաձգականության ուժը բեռի վրա ազդում է ուղղաձիգ դեպի վեր և հավասարակշռում է ծանրոցի կշիռը։ 

1. Ուժի չափման միավորը ի՞նչպես է կոչվում:

Ուժի չափման միավորը Նյուտոնն է (1 Ն):
Ուժի միավոր է նաև կիլոնյուտոնը(կՆ):
1կՆ=1000Ն:

1. Ի՞նչ է մարմնի կշիռը:

Այն ուժը, որով մարմինը Երկրի ձգողության հետևանքով ազդում է անշարժ հորիզոնական հենարանի կամ ուղղաձիգ կախոցի վրա, կոչվում է մարմնի կշիռ։

1. Ո՞ր երևույթն են անվանում տիեզերական ձգողությունը:

Տիեզերական ձգողության շնորհիվ է,որ բոլոր մոլորակները, այդ թվում նաև Երկիրը, պտտվում են Արեգակի շուրջը:

1. Ո՞ր ուժն է կոչվում ծանրության ուժ:

Այն ուժը,որով Երկիրն է դեպի իրեն ձգում որև մարմին,կոչվում է ծանրության ուժ:

Թեմանների ամփոփում

1. Ի՞նչ է մարմնի կշիռը:

Այն ուժը, որով մարմինը Երկրի ձգողության հետևանքով ազդում է անշարժ հորիզոնական հենարանի կամ ուղղաձիգ կախոցի վրա, կոչվում է մարմնի կշիռ։

1. Ո՞ր երևույթն են անվանում տիեզերական ձգողությունը:

Տիեզերական ձգողության շնորհիվ է,որ բոլոր մոլորակները, այդ թվում նաև Երկիրը, պտտվում են Արեգակի շուրջը:

1. Ո՞ր ուժն է կոչվում ծանրության ուժ:

Այն ուժը,որով Երկիրն է դեպի իրեն ձգում որև մարմին,կոչվում է ծանրության ուժ:

1. Ո՞ր ուժն է կոչվում առանձգականության ուժ:

Մարմինը դեֆորմացնելիս առաջանում է ուժ, որը ստիպում է նրան վերականգնել իր սկզբնական ձևն ու չափերը: Այդ ուժն անվանում են առաձգականության ուժ:

1. Ե՞րբ են առաջանում մարմինների ձևափոխություն:

Նրա մեջ առաջացած առաձգականության ուժը բեռի վրա ազդում է ուղղաձիգ դեպի վեր և հավասարակշռում է ծանրոցի կշիռը։ 

1. Ուժի չափման միավորը ի՞նչպես է կոչվում:

Ուժի չափման միավորը Նյուտոնն է (1 Ն):
Ուժի միավոր է նաև կիլոնյուտոնը(կՆ):
1կՆ=1000Ն:

1. Ինչու՞ չի կարելի այրել կենցաղային աղբը:

Քանի որ աղբի այրումից առաջանում են շատ թունավոր նյութեր այն չի կարելի այրել։

1. Ո՞ր երևույթն են անվանում քիմիական ռեակցիա։

Քիմիական երևույթները անվանում են քիմիական ռեակցիաներ կամ քիմիական փոխազդեցություններ։

1. Թվարկե՛ք քիմիական ռեակցիաների բնորոշ մի քանի հատկանիշ։

գույնի փոփոխություն
համի փոփոխություն
Հոտի հայտնվելը և անհետանալ
Գազի անջատում և կլանում
Ջերմություն անջատում և կլանում
լույսի անջատում
Նստվածքի առաջացում կամ անհետացումը

1. Քանի՞ տեսակի ձևափոխություններ գիտեք:

Co₂

H₂O

1. Ի՞նչ է բնութագրում ուժը:

Ուժը քանակապես բնութագրում է մի մարմնի ազդեցությունը մյուս մարմնի վրա։

1. Ի՞նչ տառով ենք նշանակում ուժը:

Էֆ

1. Կարո՞ղ են արդյոք մարմինները փոխազդել առանց միմյանց հպվելու:

Ոչ մի մարմին չի կարող միակողմանիորեն  ազդել  այլ մարմնի վրա առանց իր վրա կրելու նրա ազդեցությունը: Բոլոր մարմիններն իրար վրա ազդում են փոխադարձաբար, այսինքն փոխազդում են:

Ո՞ր դեպքում է կատարվում մեխանիկական աշխատանք:

Մեխանիկական աշխատանքը կախված է կիրառված ուժի մեծությունից և մարմնի անցած ճանապարհից:

Ինչի՞ց է կախված մեխանիկական աշխատանքի մեծությունը

1. Ի՞նչ է բնութագրում ջերմաստիճանը։

Ջերմաստիճանը մարմինների տաքացվածության աստիճանը քանակապես բնութագրող ֆիզիկական մեծություն է:

1. Ե՞րբ են մարմինները ջերմային հավասարակշռության վիճակում։

հավասառակռության դա են որ սուռ և տաք մեասին որոշ ժամանակ հետո ճերմաստիճաներ հավասրվում են:

1. Ջերմաչափների ի՞նչ տեսակներ գիտեք։

Ջերմաչափները լինում են հեղուկային, մեխանիկական, էլեկտրոնային, գազային, օպտիկական :

1. Ի՞նչպես պետք է օգտվել բժշկական ջերմաչափից։

 Սնդիկի սյունը սկզբնական վիճակին վերադարձնելու համար անհրաժեշտ է ջերմաչափը թափահարել հետո նոր դնել:

1. Լրացրու բաց թողնված բառը
   Երկրի վրա կյանքը պայմանավորված է Արեգակից :

1. Էներգիայի ի՞նչ տեսակներ են ձեզ հայտնի:

ջերմային 

էլեկտրական 

քիմիական 

միջուկային 

արեգակի

1. Ի՞նչպես են կենդաները և բույսերը ստանում օրգանական նյութեր:

Կենդաները և բույսերը ստանում են սնվելով ։

1. Ո՞ր դեպքում է կատարվում մեխանիկական աշխատանք:
   Մեխանիկական աշխատանք է կատարվում, երբ մարմինը շարժվում է իր վրա կիրառված ուժի ազդեցությամբ։
2. Ինչի՞ց է կախված մեխանիկական աշխատանքի մեծությունը:
   Մեխանիկական աշխատանքի մեծությունը կախված է ինչպես մարմնի վրա կիրառված ուժի մեծությունից, այնպես էլ ուժի ազդեցությամբ մարմնի անցած ճանապարհից։

1. Ի՞նչ ջերմային երևույթներ գիտեք:

 եռման, հալումն, պնդացումը, գոլորշացումն ու խտացումը, եռումը, ջերմային ընդարձակումը:

1. Ո՞ր երևույթներն են կոչվում հալում և պնդացում:

Նյութի անցումը պինդ վիճակից հեղուկ վիճակի կոչվում է հալում:

 Հալման հակառակ երևույթը, երբ նյութը հեղուկ վիճակից անցնում է պինդ վիճակի, կոչվում է պնդացում:

1. Ո՞ր մեծությունն է կոչվում եռման ջերմաստիճան :

Այն ջերմաստիճանը, որի դեպքում հեղուկը եռում է, կոչվում է եռման ջերմաստիճան: 

1. Ո՞ր եչրույթներն են կոչվում գոլորշացում և խտացում:

Երբ հեղուկ եռում է և գոլորշ է բարցրանում կոչվում գոլորշացման պռոծես։ Երբ նյութը գլորշի դառնում է պինդ կոչվում է խտածման